{"id":3352,"date":"2017-01-25T12:59:35","date_gmt":"2017-01-25T12:59:35","guid":{"rendered":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/tionscadal-life-ar-phortach-ard-an-chuilinn\/"},"modified":"2017-01-25T12:59:35","modified_gmt":"2017-01-25T12:59:35","slug":"tionscadal-life-ar-phortach-ard-an-chuilinn","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/tionscadal-life-ar-phortach-ard-an-chuilinn\/","title":{"rendered":"Tionscadal LIFE ar Phortach Ard an Chuilinn"},"content":{"rendered":"<p>T\u00e1 luach suntasach caomhnaithe ag Portach Ard an Chuilinn. D\u2019\u00e9irigh linn tos\u00fa ag obair anseo tar \u00e9is deimhni\u00fa forleathan tal\u00fan a dh\u00e9anamh ar shuirbh\u00e9anna digiteach i bhFeabhra 2018, ag filleadh ar an l\u00e1ithre\u00e1n chun na hoibreacha a chr\u00edochn\u00fa idir Nollaig 2018 agus Feabhra 2019.<\/p>\n<p>Shuite\u00e1lamar 733 damba ar an bportach r\u00e9itithe agus ar an bportach ard, mar aon le damba cosanta 700m feadh an phortaigh r\u00e9itithe san iarthar \u2013 strucht\u00far cumasach ar th\u00e1inig fl\u00f3ra agus f\u00e1na neamhchoitianta ar ais d\u00e1 thoradh beagnach l\u00e1ithreach.<\/p>\n<blockquote>\n<div id=\"attachment_1846\" style=\"width: 1034px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/DJI_0035.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1846\" class=\"size-large wp-image-1846\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/DJI_0035-1024x576.jpg\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"576\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/DJI_0035-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/DJI_0035-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/DJI_0035-768x432.jpg 768w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/DJI_0035-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/DJI_0035.jpg 1920w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-1846\" class=\"wp-caption-text\">Damba Cosanta le hais Phortach R\u00e9itithe Ard an Chuilinn. Pic: Declan Murray\/Skyfab<\/p><\/div><\/blockquote>\n<p>Is \u00e9 an sprioc caomhnaithe reatha do Phortach Ard an Chuilinn n\u00e1 an limist\u00e9ar de Phortach Ardaithe Gn\u00edomhach a aischur go dt\u00ed an limist\u00e9ar a bh\u00ed ann nuair a th\u00e1inig an Treoir maidir le Gn\u00e1th\u00f3ga i bhfeidhm in 1994. Lena chois sin, \u00e1ir\u00edonn an sprioc freisin an t-aischur ar Phortaigh Ardaithe D\u00edghr\u00e1daithe agus beidh r\u00f3l m\u00f3r freisin ag an aischur ar limist\u00e9ir r\u00e9itithe.<\/p>\n<p>Is \u00e9 an sprioc Achair do Phortaigh Ardaithe Gn\u00edomhacha n\u00e1 23.48ha, geall leis (comhdh\u00e9anta de 16.68ha ar phortach ard agus 6.80ha ar phortach r\u00e9itithe).<\/p>\n<p>Is \u00e9 an sprioc i dtaca Strucht\u00far &amp; Feidhmeanna (S&amp;Fanna) n\u00e1 go mbeadh ar a laghad leath den achar sa Phortach Ard Gn\u00edomhach comhdh\u00e9anta d\u2019\u00e9iceat\u00f3p l\u00e1rnach agus de bhorrfh\u00e1s gn\u00edomhach (i.e. cnuasaigh d\u2019fh\u00e1sra at\u00e1 n\u00edos fliche). T\u00e1 na luachanna sin socraithe mar Luachanna Tagartha Fabhracha.<\/p>\n<p>I gc\u00e1s Portaigh Ardaithe D\u00edghr\u00e1daithe at\u00e1 f\u00f3s in ann athghini\u00faint a dh\u00e9anamh, ba ch\u00f3ir go mbeid\u00eds in ann athghini\u00faint ina bportach ardaithe gn\u00edomhach faoi cheann 30 bliain m\u00e1 bh\u00edonn bearta cu\u00ed curtha i bhfearas (i.e. nach mbeidh aon ghn\u00edomha\u00edochta\u00ed m\u00f3ra ag tarl\u00fa orthu agus go mbeidh aon oibreacha athch\u00f3irithe is g\u00e1 curtha i bhfeidhm).<\/p>\n<p>San am at\u00e1 caite, measadh gur portach ard ar fad a bh\u00ed sa limist\u00e9ar gn\u00e1th\u00f3ige nach measadh a bheith gn\u00edomhach, ach n\u00ed ghlactar leis sin anois mar nach f\u00e9idir cuid mh\u00f3r den phortach ard a aischur mar phortach gn\u00edomhach a thuilleadh (DAHG 2014). T\u00e1 an chuid neamhghn\u00edomhach den phortach ard at\u00e1 fanta measta mar ghn\u00e1th\u00f3g thaca\u00edochta do na gn\u00e1th\u00f3ga Iarscr\u00edbhinn I ar an bportach ard. T\u00e1 an ghn\u00e1th\u00f3g thaca\u00edochta seo ina cuid bhunriachtanach den aonad hidreola\u00edoch is g\u00e1 chun tac\u00fa le gn\u00e1th\u00f3ga na bPortach Ardaithe at\u00e1 Gn\u00edomhach n\u00f3 D\u00edghr\u00e1daithe.<\/p>\n<p>T\u00e1 an t-athch\u00f3iri\u00fa ar limist\u00e9ir oiri\u00fanacha r\u00e9itithe bunriachtanach chun go mbainfeadh an Portach Ardaithe Gn\u00edomhach amach an coinn\u00edoll caomhnaithe at\u00e1 fabhrach ar an l\u00e1ithre\u00e1n. Mar sin f\u00e9in, aithn\u00edtear go bhf\u00e9adfadh g\u00e1 a bheith le tr\u00e9imhse fhada (i.e. os cionn 30 bliain) tar \u00e9is oibreacha cu\u00ed athch\u00f3irithe a bheith d\u00e9anta ar na limist\u00e9ir r\u00e9itithe chun go bhforbr\u00f3dh an ghn\u00e1th\u00f3g.<\/p>\n<p>Sna hoibreacha athch\u00f3irithe at\u00e1 feadh an phortaigh r\u00e9itithe san iarthar ar cheann d\u00e1r l\u00e1ithre\u00e1in thionscadail eile, SAC Phortach Choillidh Chonnaidh (ar theorainn an Chabh\u00e1in\/ na M\u00ed), l\u00e9ir\u00edodh go raibh bun\u00fas f\u00e1sra \u2018portaigh ardaithe ghn\u00edomhaigh\u2019 ag tarl\u00fa ocht mbliana tar \u00e9is an obair a dh\u00e9anamh. Bunaithe ar an ngaol dl\u00fath \u00e9iceola\u00edoch at\u00e1 idir Portach Ardaithe Gn\u00edomhach, Portach Ardaithe D\u00edghr\u00e1daithe agus log\u00e1in Rhynchosporion, d\u00e1 mbainf\u00ed amach coinn\u00edoll fabhrach caomhnaithe do \u2018Phortaigh Arda Gn\u00edomhacha\u2019 ar an l\u00e1ithre\u00e1n, meastar go bhainf\u00ed amach coinn\u00edoll fabhrach caomhnaithe don d\u00e1 ghn\u00e1th\u00f3g eile freisin.<\/p>\n<p>T\u00e1 cuid mh\u00f3r draenacha bainteach le bruach \u00e9adain an phortaigh seo. N\u00edl ach c\u00f3ras draen\u00e1la amh\u00e1in ag gearradh isteach sa phortach (ar an taobh thoir). T\u00e1 eisileadh ag na draenacha sa taobh thoir theas agus d\u00e1 mbloc\u00e1lfa\u00ed \u00e9 sin gheobhadh an portach ard fliuch in athuair. T\u00e1 \u00e1r n-obair suirbh\u00e9ireachta hidreola\u00edochta f\u00f3s ar si\u00fal ar an l\u00e1ithre\u00e1n seo.<\/p>\n<p><strong>OIBREACHA ATHCH\u00d3IRITHE ROIMHE SEO (LIFE04 NAT\/IE\/000121)<\/strong><\/p>\n<p>Rinneadh oibreacha athch\u00f3irithe, i bhfoirm crainn a leagan agus draenacha a bhloc\u00e1il ar an bportach ard agus ar an bportach r\u00e9itithe (2004-08) faoin LIFE04 NAT\/IE\/000121 ar 25.00ha taobh istigh den SAC. Le gearradh na gcrann agus bloc\u00e1il na ndraenacha, th\u00e1inig ard\u00fa ar an maoschl\u00e1r, rud a cheadaigh coil\u00edni\u00fa d\u2019fh\u00e1sra portaigh agus caonaigh Sfagnaim ar limist\u00e9ir an phortaigh aird. Ach \u00e9 sin r\u00e1ite, mar gheall ar n\u00e1d\u00far tirim imeallach na bhf\u00e1sra\u00ed \u00f3g ar an bportach r\u00e9itithe, t\u00e1 scrobarnach faoi cheannas na Beith Cl\u00famha\u00ed (Betula pubescens) ag forbairt sna limist\u00e9ir sin.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/life04.raisedbogrestoration.ie\/raised-bog-project-sites\/ardgullion-bog-longford-ireland.html\">T\u00e1 Breis Eolais faoin Staid\u00e9ar seo ar f\u00e1il anseo<\/a>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00e1 luach suntasach caomhnaithe ag Portach Ard an Chuilinn. D\u2019\u00e9irigh linn tos\u00fa ag obair anseo tar \u00e9is deimhni\u00fa forleathan tal\u00fan a dh\u00e9anamh ar shuirbh\u00e9anna digiteach i bhFeabhra 2018, ag filleadh [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":2186,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_EventAllDay":false,"_EventTimezone":"","_EventStartDate":"","_EventEndDate":"","_EventStartDateUTC":"","_EventEndDateUTC":"","_EventShowMap":false,"_EventShowMapLink":false,"_EventURL":"","_EventCost":"","_EventCostDescription":"","_EventCurrencySymbol":"","_EventCurrencyCode":"","_EventCurrencyPosition":"","_EventDateTimeSeparator":"","_EventTimeRangeSeparator":"","_EventOrganizerID":[],"_EventVenueID":[],"_OrganizerEmail":"","_OrganizerPhone":"","_OrganizerWebsite":"","_VenueAddress":"","_VenueCity":"","_VenueCountry":"","_VenueProvince":"","_VenueState":"","_VenueZip":"","_VenuePhone":"","_VenueURL":"","_VenueStateProvince":"","_VenueLat":"","_VenueLng":"","_VenueShowMap":false,"_VenueShowMapLink":false,"footnotes":""},"categories":[602],"tags":[],"class_list":["post-3352","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-phortach-ard-an-chuilinn"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3352","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3352"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3352\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2186"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3352"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3352"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3352"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}