{"id":2997,"date":"2017-03-01T09:29:27","date_gmt":"2017-03-01T09:29:27","guid":{"rendered":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/stair-phortach-an-fheir-bhain\/"},"modified":"2022-12-21T13:43:08","modified_gmt":"2022-12-21T13:43:08","slug":"stair-phortach-an-fheir-bhain","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/stair-phortach-an-fheir-bhain\/","title":{"rendered":"Stair Phortach an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in"},"content":{"rendered":"<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Imreoir f\u00edse\u00e1n YouTube\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/i8HtM1xHLUI\" width=\"560\" height=\"315\" frameborder=\"0\" allowfullscreen=\"allowfullscreen\"><\/iframe><\/p>\n<h2><\/h2>\n<h2>M\u00c1IRE NIC AN BHAIRD agus PORTACH AN FH\u00c9IR BH\u00c1IN<\/h2>\n<p>Rugadh M\u00e1ire Nic an Bhaird i mBaile U\u00ed Fhloinn in aice leis an bhF\u00e9ar B\u00e1n ar an 27 Aibre\u00e1n 1827, agus ba \u00ed an leanbh ab \u00f3ige \u00ed ag an Urramach R\u00ed Anra\u00ed agus a bhean Harriette.<sup id=\"cite_ref-4\" class=\"reference\"><\/sup> Cuireadh oideachas uirthi f\u00e9in agus ar a deirfi\u00faracha sa bhaile, mar a rinneadh le formh\u00f3r na gcail\u00edn\u00ed ag an am. Mar sin f\u00e9in, bh\u00ed a cuid oideachais beag\u00e1in\u00edn difri\u00fail toisc go raibh c\u00e1il na heola\u00edochta ar an teaghlach. Bh\u00ed suim aici sa d\u00falra \u00f3 bh\u00ed s\u00ed an-\u00f3g, agus faoin am a raibh s\u00ed tr\u00ed bliana d&#8217;aois bh\u00ed s\u00ed ag baili\u00fa feithid\u00ed, an chuid is m\u00f3 acu amuigh ar Phortach an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in!<\/p>\n<div id=\"attachment_1937\" style=\"width: 192px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/200_ward_mary.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1937\" class=\"size-full wp-image-1937\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/200_ward_mary.jpg\" alt=\"\" width=\"182\" height=\"235\"><\/a><p id=\"caption-attachment-1937\" class=\"wp-caption-text\">M\u00e1ire Nic an Bhaird<\/p><\/div>\n<p>Tharraing Nic an Bhaird feithid\u00ed freisin, agus thug an r\u00e9alteola\u00ed James South faoi deara go ndearna s\u00ed amhlaidh l\u00e1 amh\u00e1in. Bh\u00ed gloine formh\u00e9ad\u00fach\u00e1in \u00e1 h\u00fas\u00e1id aici chun na sonra\u00ed beaga b\u00eddeacha a fheice\u00e1il, agus chuaigh a l\u00edn\u00edocht chomh m\u00f3r sin i bhfeidhm air gur chuir s\u00e9 ina lu\u00ed l\u00e1ithreach ar a hathair micreasc\u00f3p a cheannach di. B&#8217;in an t\u00fas a bh\u00ed le paisean a bheadh aici ar feadh an tsaoil. Thosaigh s\u00ed ag l\u00e9amh gach rud a d&#8217;fh\u00e9adfadh s\u00ed a aimsi\u00fa faoi mhicreasc\u00f3pacht, agus mh\u00fain s\u00ed \u00ed f\u00e9in go dt\u00ed go raibh saineolas aici. Rinne s\u00ed a sleamhn\u00e1in f\u00e9in as sliseoga eabhair, mar bh\u00ed s\u00e9 deacair gloine a fh\u00e1il, agus d&#8217;ullmhaigh s\u00ed a heiseamail f\u00e9in. D&#8217;iarr an fisiceoir David Brewster uirthi a chuid eiseamail mhicreasc\u00f3ip a dh\u00e9anamh, agus d&#8217;\u00fas\u00e1id s\u00e9 a l\u00edn\u00edochta\u00ed i gcuid mhaith d\u00e1 leabhair agus d\u00e1 ailt.<\/p>\n<p>Ag an am, n\u00ed ghlacfadh Ollscoileanna n\u00e1 formh\u00f3r na gcumann le mn\u00e1, ach th\u00e1inig Nic an Bhaird ar eolas ar bhealach ar bith a d&#8217;fh\u00e9adfadh s\u00ed. Scr\u00edobh s\u00ed go minic chuig eolaithe, ag fiafra\u00ed d\u00edobh faoi ph\u00e1ip\u00e9ir a bh\u00ed foilsithe acu. I rith bhliain 1848, roghna\u00edodh Parsons mar uachtar\u00e1n ar an gCumann R\u00edoga, agus de bhr\u00ed go dt\u00e9adh s\u00ed ar cuairt chuig a theach i Londain, bhuaileadh s\u00ed le go leor eolaithe.<sup id=\"cite_ref-IrishUni_5-2\" class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Mary_Ward_(scientist)#cite_note-IrishUni-5\">[4]<\/a><\/sup><\/p>\n<p>Bh\u00ed s\u00ed ar dhuine den tri\u00far ban a bh\u00ed ar an liosta seolta\u00ed don Chumann R\u00e9alteola\u00edochta R\u00edoga (ba iad an Bhanr\u00edon Victoria agus Mary Somerville an bheirt eile).<\/p>\n<p>Mhaisigh s\u00ed a s\u00e9 leabhar agus a cuid alt \u00ed f\u00e9in, chomh maith le go leor leabhar agus p\u00e1ip\u00e9ar le heolaithe eile.<\/p>\n<p>Eola\u00ed m\u00f3r le r\u00e1 ba ea \u00ed, agus is m\u00edor\u00failt \u00ed gur mhair Portach an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in, faoi sc\u00e1th st\u00e1isi\u00fan cumhachta d\u00f3ite m\u00f3na, ar chor ar bith. Is \u00e9 sin an su\u00edomh ina ndearna s\u00ed go leor d\u00e1 cuid aimsithe, agus t\u00e1 s\u00fail againn go spreagfaidh sin go leor eolaithe \u00f3ga a lorg a lean\u00faint.<\/p>\n<p>Bh\u00ed l\u00fach\u00e1ir orainn in 2018 go raibh muid mar chuid de thaispe\u00e1ntas tumtha a cheap an grianghrafad\u00f3ir Tina Claffey agus an t-eala\u00edont\u00f3ir Caroline Conway &#8216;<a href=\"http:\/\/www.marywardsamazingworld.com\/\">Mary Ward&#8217;s World of Wonder<\/a>&#8216;. Cuir an se\u00f3 in \u00e1irithe inniu do do scoil, col\u00e1iste n\u00f3 pobal!<\/p>\n<p>Eolas <a href=\"http:\/\/www.marywardsamazingworld.com\/\">ANSEO<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/21430232_277537536066455_8910685649165113478_n.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1932\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/21430232_277537536066455_8910685649165113478_n.jpg\" alt=\"\" width=\"960\" height=\"960\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/21430232_277537536066455_8910685649165113478_n.jpg 960w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/21430232_277537536066455_8910685649165113478_n-300x300.jpg 300w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/21430232_277537536066455_8910685649165113478_n-150x150.jpg 150w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/21430232_277537536066455_8910685649165113478_n-768x768.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22196236_1934889143391923_8672914651076525415_n.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1933\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22196236_1934889143391923_8672914651076525415_n.jpg\" alt=\"\" width=\"960\" height=\"792\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22196236_1934889143391923_8672914651076525415_n.jpg 960w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22196236_1934889143391923_8672914651076525415_n-300x248.jpg 300w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22196236_1934889143391923_8672914651076525415_n-768x634.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22222058_1934889150058589_8536102958696471928_n.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-1934\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22222058_1934889150058589_8536102958696471928_n.jpg\" alt=\"\" width=\"960\" height=\"720\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22222058_1934889150058589_8536102958696471928_n.jpg 960w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22222058_1934889150058589_8536102958696471928_n-300x225.jpg 300w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22222058_1934889150058589_8536102958696471928_n-768x576.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22281860_1934889183391919_1934315918461439695_n.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-1935\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22281860_1934889183391919_1934315918461439695_n.jpg\" alt=\"\" width=\"960\" height=\"720\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22281860_1934889183391919_1934315918461439695_n.jpg 960w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22281860_1934889183391919_1934315918461439695_n-300x225.jpg 300w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22281860_1934889183391919_1934315918461439695_n-768x576.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22365509_1934889140058590_7161356535952672523_n.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-1936\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22365509_1934889140058590_7161356535952672523_n.jpg\" alt=\"\" width=\"960\" height=\"598\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22365509_1934889140058590_7161356535952672523_n.jpg 960w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22365509_1934889140058590_7161356535952672523_n-300x187.jpg 300w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/03\/22365509_1934889140058590_7161356535952672523_n-768x478.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><\/a><\/p>\n<h2><\/h2>\n<h2>FOIRMI\u00da PHORTACH AN FH\u00c9IR BH\u00c1IN<\/h2>\n<p>Meastar go bhfuil SAC Phortach an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in os cionn 10,000 bliain d&#8217;aois, agus gur crutha\u00edodh in imchuach \u00e9, ina raibh aolchloch faoi den chuid is m\u00f3, agus saothruithe saibhir i gcr\u00e9 os cionn na buncharraige T\u00e1 cruinneach\u00e1n ardaithe aige agus is su\u00edomh uath\u00fail \u00e9 \u00f3 thaobh an tionscadail LIFE seo de, mar gheall ar a ch\u00f3ngara\u00ed is at\u00e1 s\u00e9 do bhaile an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in. N\u00edl s\u00e9 ach achar gearr \u00f3 cheann eile d\u00e1r su\u00edomhanna tionscadail freisin: SAC Mhaigh Cl\u00e1ir.<\/p>\n<p>Thosaigh an portach ardaithe anseo ag forbairt sa loch imchuach ina raibh coinn\u00edollacha anaer\u00f3bacha. Cuireadh cosc ar dh\u00edscaoileadh ioml\u00e1n \u00e1bhar planda\u00ed. Le himeacht aimsire chruthaigh an t-\u00e1bhar planda\u00ed neamhdhian seo sraith thiubh mh\u00f3na a d&#8217;ardaigh i dtreo dhromchla an locha. Faoi dheireadh rinne seisc\u00ed ionradh ar an m\u00f3in dhromchla chun eanach a fhoirmi\u00fa. Ramhra\u00edodh an ciseal m\u00f3na eanaigh ionas nach raibh fr\u00e9amhacha na bplanda\u00ed a bh\u00ed ag f\u00e1s ar an dromchla ag moth\u00fa an screamhuisce at\u00e1 saibhir le cailciam a thuilleadh. Ba \u00e9 uisce b\u00e1ist\u00ed an t-aon fhoinse mianra\u00ed do phlanda\u00ed, rud at\u00e1 an-bhocht i mianra\u00ed. Thosaigh speicis phortaigh ardaithe, cos\u00fail le caonach <em>Sfagnaim<\/em> ag ionradh agus sa deireadh d\u2019athraigh an t-eanach ina phortach ardaithe.<\/p>\n<p>B\u00edonn dh\u00e1 shraith hidreola\u00edocha i bportaigh ardaithe: b\u00edonn an ciseal uachtarach an-tana\u00ed, ar a dtugtar an acraiteilm, n\u00edos l\u00fa n\u00e1 50cm ar doimhneacht de ghn\u00e1th, agus is gais bheo de chaonach Sfagnaim, \u00e1bhar planda\u00ed marbha agus uisce a bh\u00edonn ann. De r\u00e9ir me\u00e1chain, d&#8217;fh\u00e9adfadh uisce a bheith i suas le 98% de phortach ardaithe agus gan ach \u00e1bhar soladach a bheith ina 2%. Coinn\u00edtear an m\u00e9id seo uisce laistigh de bhl\u00fair\u00ed caonach <em>Sfagnaim<\/em> marbh.<\/p>\n<p>B\u00edonn dh\u00e1 shraith hidreola\u00edocha i bportaigh ardaithe: b\u00edonn an ciseal uachtarach an-tana\u00ed, ar a dtugtar an <strong>acraiteilm<\/strong>, n\u00edos l\u00fa n\u00e1 50cm ar doimhneacht de ghn\u00e1th, agus is gais bheo de chaonach <em>Sfagnaim<\/em>, \u00e1bhar planda\u00ed marbha agus uisce a bh\u00edonn ann. B\u00edonn tr\u00e9scaoilteacht ard ag an acraiteilm san uisce gar don dromchla, ach \u00e9ir\u00edonn s\u00e9 n\u00edos neamhscagtha le doimhneacht de r\u00e9ir mar a \u00e9ir\u00edonn an mh\u00f3in n\u00edos comhdhl\u00faite agus n\u00edos dianscaoilte (tais). Cialla\u00edonn gluaiseacht uisce agus luaineachta\u00ed go bhfanann coinn\u00edollacha san acraiteilm aer\u00f3bach den chuid is m\u00f3 agus is anseo is l\u00e1idre a bh\u00edonn gn\u00edomha\u00edocht mhiocr\u00f3bach. T\u00e1 an acraiteilm r\u00edth\u00e1bhachtach d&#8217;fhorbairt agus d&#8217;fheidhmi\u00fa portach ardaithe.<\/p>\n<p>Th\u00edos faoi seo b\u00edonn an mh\u00f3in i bhfad n\u00edos tibhe, ar a dtugtar an <strong>catotelm<\/strong>, \u00e1it ar thit gais phlanda\u00ed aonair faoi mhe\u00e1chan caonaigh os a gcionn chun mais \u00e9agruthach dhorcha <em>Sfagnaim a th\u00e1irgeadh<em>; is bl\u00fair\u00ed iad. De ghn\u00e1th b\u00edonn m\u00f3in catotelm comhdhl\u00fathaithe go maith agus an-tais go minic. B\u00edonn s\u00e9 s\u00e1ithithe go buan le huisce. B\u00edonn gluaiseacht uisce tr\u00edd an m\u00f3in \u00e9agruthach seo an-mhall, n\u00edos l\u00fa n\u00e1 m\u00e9adar sa l\u00e1 de ghn\u00e1th. Seo an \u00e1it a st\u00f3r\u00e1iltear an chuid is m\u00f3 d&#8217;uisce na b\u00e1ist\u00ed.<\/em><\/em><\/p>\n<p>De bhr\u00ed gur draen\u00e1il dhomhain a bhaineann le baint mh\u00f3na, d\u2019fhulaing an F\u00e9ar B\u00e1n san am at\u00e1 thart, agus an deisceart agus an t-oirthear trasnaithe ag draenacha.<\/p>\n<div id=\"envira-gallery-wrap-1033\" class=\"envira-gallery-wrap envira-gallery-theme-base envira-lightbox-theme-base\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/ImageGallery\"><div data-row-height=\"150\" data-gallery-theme=\"normal\" id=\"envira-gallery-1033\" class=\"envira-gallery-public envira-gallery-justified-public envira-gallery-0-columns envira-clear enviratope envira-gallery-css-animations\" data-envira-columns=\"0\"><div id=\"envira-gallery-item-1034\" class=\"envira-gallery-item enviratope-item envira-gallery-item-1\" style=\"padding-left: 5px; padding-bottom: 10px; padding-right: 5px;\"  itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/ImageObject\"><div class=\"envira-gallery-item-inner\"><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-right\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-right\"><\/div><a href=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-6-osi.png\" class=\"envira-gallery-1033 envira-gallery-link\" rel=\"enviragallery1033\" title=\"ferbane 6&amp;amp;#8242; osi\" data-envira-caption=\"ferbane 6&amp;amp;#8242; osi\" data-envira-retina=\"\" data-thumbnail=\"\"  itemprop=\"contentUrl\"><img decoding=\"async\" id=\"envira-gallery-image-1034\" class=\"envira-gallery-image envira-gallery-image-1 envira-normal envira-lazy\" data-envira-index=\"1\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-6-osi-1024x662-640x480.png\" data-envira-src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-6-osi-1024x662-640x480.png\" data-envira-gallery-id=\"1033\" data-envira-item-id=\"1034\" data-envira-caption=\"ferbane 6&amp;amp;#8242; osi\" alt=\"\" title=\"ferbane 6&amp;#8242; osi\"  itemprop=\"thumbnailUrl\" data-envira-srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-6-osi-1024x662-640x480.png 400w,https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-6-osi-1024x662-640x480.png 2x\" data-envira-width=\"300\" data-envira-height=\"194\" srcset=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" data-safe-src=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" \/><\/a><\/div><\/div><div id=\"envira-gallery-item-1035\" class=\"envira-gallery-item enviratope-item envira-gallery-item-2\" style=\"padding-left: 5px; padding-bottom: 10px; padding-right: 5px;\"  itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/ImageObject\"><div class=\"envira-gallery-item-inner\"><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-right\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-right\"><\/div><a href=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2000-osi.png\" class=\"envira-gallery-1033 envira-gallery-link\" rel=\"enviragallery1033\" title=\"ferbane 2000 osi\" data-envira-caption=\"ferbane 2000 osi\" data-envira-retina=\"\" data-thumbnail=\"\"  itemprop=\"contentUrl\"><img decoding=\"async\" id=\"envira-gallery-image-1035\" class=\"envira-gallery-image envira-gallery-image-2 envira-normal envira-lazy\" data-envira-index=\"2\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2000-osi-1024x696-640x480.png\" data-envira-src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2000-osi-1024x696-640x480.png\" data-envira-gallery-id=\"1033\" data-envira-item-id=\"1035\" data-envira-caption=\"ferbane 2000 osi\" alt=\"\" title=\"ferbane 2000 osi\"  itemprop=\"thumbnailUrl\" data-envira-srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2000-osi-1024x696-640x480.png 400w,https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2000-osi-1024x696-640x480.png 2x\" data-envira-width=\"300\" data-envira-height=\"204\" srcset=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" data-safe-src=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" \/><\/a><\/div><\/div><div id=\"envira-gallery-item-1036\" class=\"envira-gallery-item enviratope-item envira-gallery-item-3\" style=\"padding-left: 5px; padding-bottom: 10px; padding-right: 5px;\"  itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/ImageObject\"><div class=\"envira-gallery-item-inner\"><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-right\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-right\"><\/div><a href=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2005-osi.png\" class=\"envira-gallery-1033 envira-gallery-link\" rel=\"enviragallery1033\" title=\"ferbane 2005 osi\" data-envira-caption=\"ferbane 2005 osi\" data-envira-retina=\"\" data-thumbnail=\"\"  itemprop=\"contentUrl\"><img decoding=\"async\" id=\"envira-gallery-image-1036\" class=\"envira-gallery-image envira-gallery-image-3 envira-normal envira-lazy\" data-envira-index=\"3\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2005-osi-1024x651-640x480.png\" data-envira-src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2005-osi-1024x651-640x480.png\" data-envira-gallery-id=\"1033\" data-envira-item-id=\"1036\" data-envira-caption=\"ferbane 2005 osi\" alt=\"\" title=\"ferbane 2005 osi\"  itemprop=\"thumbnailUrl\" data-envira-srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2005-osi-1024x651-640x480.png 400w,https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2005-osi-1024x651-640x480.png 2x\" data-envira-width=\"300\" data-envira-height=\"191\" srcset=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" data-safe-src=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" \/><\/a><\/div><\/div><\/div><\/div><noscript><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-6-osi.png\" alt=\"\" \/><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2000-osi.png\" alt=\"\" \/><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2005-osi.png\" alt=\"\" \/><\/noscript>\n<p>San am a chuaigh thart, bh\u00ed gearradh m\u00f3na \u00f3 thuaidh agus soir \u00f3n su\u00edomh suntasach T\u00e1 sraith l\u00ednte tarraingthe ar l\u00e9arsc\u00e1il 1910, 6&#8243;, de r\u00e9ir sean-mh\u00f3incheart. T\u00e1 fianaise n\u00edos d\u00e9ana\u00ed de bhaint mh\u00f3na le feice\u00e1il \u00f3 mheais\u00edn isp\u00edn\u00ed tr\u00e9igthe a \u00fas\u00e1ideadh le m\u00f3in a ghearradh i dtuaisceart agus \u00f3 dheas den su\u00edomh (Kelly <em>et al.<\/em>, 1995). Roghnaigh Bord na M\u00f3na an portach le forbairt mar fhoinse m\u00f3na in 1983. N\u00edor tharla s\u00e9 seo agus aistr\u00edodh an su\u00edomh ina dhiaidh sin chuig \u00fain\u00e9ireacht na Seirbh\u00edse P\u00e1irceanna N\u00e1isi\u00fanta agus Fiadh\u00falra in 1996. T\u00e1 an chuid is m\u00f3 den phortach faoi \u00fain\u00e9ireacht an phobail.<\/p>\n<p>L\u00e9ir\u00edonn l\u00e9arsc\u00e1il 6 &#8221; 1910, foraoiseacht in oirthear an tsu\u00edmh. Is d\u00f3cha gur P\u00e9ine Albanach a bh\u00ed anseo den chuid is m\u00f3. Is d\u00f3ich\u00ed gur leagadh agus gur athghineadh \u00e9 seo thar na blianta, le hionradh speiceas eile ar n\u00f3s Beithe.<\/p>\n<hr>\n<h2>CUMHACHT AN FH\u00c9IR BH\u00c1IN &amp; POST LEIS AN MBORD<\/h2>\n<p>Samhla\u00edtear portaigh sa taobh seo t\u00edre \u2013 agus go h\u00e1irithe na portaigh ardaithe \u2013 le tionscal an bhreosla. Cuimhneoidh muintir an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in ar an st\u00e1isi\u00fan cumhachta a leagadh, st\u00e1isi\u00fan a d&#8217;fhostaigh na m\u00edlte sa chaoga bliain a bh\u00ed s\u00e9 ag feidhmi\u00fa. Ba \u00e9 seo an ch\u00e9ad st\u00e1isi\u00fan cumhachta scaoilte m\u00f3in mhuille\u00e1ilte a t\u00f3gadh riamh agus a coimisi\u00fana\u00edodh in \u00c9irinn, an ch\u00e9ad cheann ar domhan taobh amuigh d\u2019Aontas na bPoblachta\u00ed S\u00f3iv\u00e9adacha S\u00f3isialacha.<\/p>\n<p>Cuireadh t\u00fas leis an t\u00f3g\u00e1il in 1953 agus choimisi\u00fanaigh an Bord Sol\u00e1thair Leictreachais (E.S.B.) \u00e9 in 1957 leis an gc\u00e9ad fhorbairt de 60,000 cileavata. Cuireadh t\u00fas leis an dara c\u00e9im d&#8217;fhorbairt 30,000 cileavata eile i m\u00ed Meithimh 1961, agus coimisi\u00fana\u00edodh \u00e9 i m\u00ed Ean\u00e1ir 1964. Thug s\u00e9 seo acmhainn ioml\u00e1n an St\u00e1isi\u00fain go 90,000 cileavata, agus \u00e9 in ann thart ar 400 milli\u00fan aonad leictreachais a th\u00e1irgeadh in aghaidh na bliana.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-1023\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/Im1960v209-p1034jc.jpg\" alt=\"\" width=\"532\" height=\"259\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/Im1960v209-p1034jc.jpg 760w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/Im1960v209-p1034jc-300x146.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 532px) 100vw, 532px\" \/><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-1020\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2.png\" alt=\"\" width=\"387\" height=\"258\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2.png 360w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-2-300x200.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 387px) 100vw, 387px\" \/><\/p>\n<p>Ag a bhuaicphointe sna 1970\u00ed agus sna 1980\u00ed, dh\u00f3igh an st\u00e1isi\u00fan 2,000 tonna m\u00f3na go laeth\u00fail, agus t\u00e1irgeadh thart ar 2 mhilli\u00fan aonad leictreachais go laeth\u00fail nuair a bh\u00ed a cheithre aonad faoi l\u00e1nl\u00f3d. Tugadh an mh\u00f3in mhillte isteach ar an traein ar thomhasl\u00ednte caola, \u00f3 ionaid Loch na Buara\u00ed den chuid is m\u00f3. Bh\u00ed gailead\u00e1n, tuirb\u00edn, ginead\u00f3ir agus claochlad\u00e1n i ngach aonad. Th\u00e1irg gailead\u00e1in 1, 2 agus 3 (an ch\u00e9ad fhorbairt) 100 tonna gaile san uair, ag br\u00fa 30 kg\/cm2 agus teocht 440\u00b0C chun tuirb\u00edn\u00ed Brown Boveri 20MW a thiom\u00e1int agus ginead\u00f3ir\u00ed ceangailte go d\u00edreach ag 3,000 imrothl\u00fa in aghaidh an n\u00f3im\u00e9id. Bh\u00ed gailead\u00e1n 130 tonna san uair ag an 4\u00fa aonad (an dara forbairt) a thug gaile ag br\u00fa 63 kg\/cm2 agus ag teocht 510 \u00b0C a thiom\u00e1in Tuirb\u00edn 30 MW Parsons agus Ginead\u00f3ir ceangailte go d\u00edreach ag 3,000 imrothl\u00fa in aghaidh an n\u00f3im\u00e9id Gineadh an leictreachas ag 10,000 volta agus athra\u00edodh go 110,000 volta \u00e9 le haistri\u00fa isteach sa ghreille n\u00e1isi\u00fanta.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/r_LNLNMsfg8\" width=\"560\" height=\"315\" frameborder=\"0\" allowfullscreen=\"allowfullscreen\"><\/iframe><\/p>\n<h6><em>(Scann\u00e1n \u00f3 Chartlann Scann\u00e1n Huntley)<\/em><\/h6>\n<p>Bh\u00ed an st\u00e1isi\u00fan ag \u00e9ir\u00ed sean, \u00e1fach, agus faoi l\u00e1r na 1990\u00ed bh\u00ed an st\u00e1isi\u00fan as feidhm agus n\u00edor chuir s\u00e9 m\u00f3r\u00e1n ar f\u00e1il don Ghreille N\u00e1isi\u00fanta Moladh go nd\u00fanfa\u00ed \u00e9 sa bhliain 1998. N\u00ed raibh a dh\u00fanadh gan chonsp\u00f3id, \u00e1fach, mar <a href=\"http:\/\/www.independent.ie\/business\/orourke-warning-on-ferbane-closure-26181060.html\">a thuairiscigh The Irish Independent<\/a> in 1998 agus <a href=\"http:\/\/www.irishtimes.com\/business\/esb-closes-ferbane-power-station-in-offaly-1.340803\">The Irish Times<\/a> <a href=\"http:\/\/www.irishtimes.com\/business\/esb-closes-ferbane-power-station-in-offaly-1.340803\">in<\/a> 2001. N\u00ed raibh cumhacht curtha ar f\u00e1il aige le beagnach tr\u00ed bliana sular d\u00fanadh \u00e9 faoi dheireadh. . Tosa\u00edodh a leagan sa bhliain 2003, agus t\u00e1 taifead d\u00e9anta ag an BSL ar a leagan <a href=\"http:\/\/www.esbelectricmail.com\/_archives\/em_archive\/archives\/index53f5.html?id=196&amp;cat=1\">ANSEO.<\/a><\/p>\n<p>D\u00e1 mairfeadh St\u00e1isi\u00fan Cumhachta an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in san 21\u00fa haois, b&#8217;fh\u00e9idir go mbeadh cinni\u00faint SAC Phortach an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in difri\u00fail agus b&#8217;fh\u00e9idir go mbeadh stoc siml\u00e9ir i gceist. Mar sin f\u00e9in,an bportach<\/p>\n<p>N\u00ed f\u00e9idir a sh\u00e9anadh gur fhulaing bailte cos\u00fail leis an bhF\u00e9ar B\u00e1n nuair a d\u00fanadh na gl\u00e9asra\u00ed cumhachta, nuair a tharla an meicni\u00fa agus nuair a ghlac Bord na M\u00f3na tr\u00e9imhse fhada imeachta \u00f3n bhaint mh\u00f3na. Mar a l\u00e9ir\u00edonn an t-iriseoir Rodney Farry <a href=\"http:\/\/www.irishtimes.com\/news\/environment\/as-bord-na-m%C3%B3na-changes-focus-ferbane-people-feel-the-loss-1.2387731\">ANSEO<\/a> i bp\u00edosa san Irish Times, bh\u00ed post le Bord na M\u00f3na ar an rud ab fhearr: <em>&#8220;D&#8217;fhir \u00f3ga san Fh\u00e9ar B\u00e1n agus sna sr\u00e1idbhailte m\u00e1guaird, thug teacht ar phost buan leis an mbord, mar a thugann muintir na h\u00e1ite air, thug s\u00e9 sl\u00e1nd\u00e1il poist agus pinsean cinntithe d\u00f3ibh, rud a bh\u00ed annamh in \u00c9irinn sna 1950\u00ed.&#8221;<\/em><\/p>\n<hr>\n<h2>ST\u00c1ISI\u00daN TRAENACH AN FH\u00c9IR BH\u00c1IN<\/h2>\n<p>Tr\u00e1th d\u00e1 raibh, bh\u00ed an F\u00e9ar B\u00e1n ina phr\u00edomhstad don turas 17 m\u00edle \u00f3 Chl\u00f3irtheach go Beannchar, a th\u00f3g Iarnr\u00f3d Chl\u00f3irthigh agus Bheannchair agus oscla\u00edodh \u00e9 sa bhliain 1884 (tar \u00e9is tamall fada t\u00f3g\u00e1la de bhr\u00ed go raibh cuid mh\u00f3r den bhealach ag dul tr\u00ed phortach). Thosaigh Cl\u00f3irtheach-Beannchar mar l\u00edne neamhsple\u00e1ch ach d\u2019imigh an t-airgead agus ghlac M\u00f3r-Iarnr\u00f3d an Deiscirt agus an Iarthair seilbh air sa deireadh, agus nascadh an F\u00e9ar B\u00e1n leis na l\u00ednte agus na cinn scr\u00edbe m\u00f3ra go l\u00e9ir.<\/p>\n<p>Chaill an l\u00edne a seirbh\u00eds paisin\u00e9ir\u00ed sa bhliain 1947. \u00das\u00e1ideadh an l\u00edne d&#8217;earra\u00ed agus do sheirbh\u00eds\u00ed speisialta \u00f3 am go ch\u00e9ile go dt\u00ed gur d\u00fanadh \u00ed i sciar de dh\u00fanadh craoibhe ar fud na t\u00edre in 1963.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-1025\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-train-station2.jpg\" alt=\"\" width=\"718\" height=\"438\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-train-station2.jpg 718w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-train-station2-300x183.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 718px) 100vw, 718px\" \/><\/p>\n<p>P\u00e1iste ag s\u00fagradh ar an ard\u00e1n agus traein earra\u00ed CI\u00c9 Bheannchar ag imeacht \u00f3 St\u00e1isi\u00fan Traenach an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in in 1960. (Pic: Roger Joanes\/Ciaran Cooney\/Eiretrains)<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-1022\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-rail-station-dismantled.png\" alt=\"\" width=\"534\" height=\"529\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-rail-station-dismantled.png 614w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-rail-station-dismantled-150x150.png 150w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-rail-station-dismantled-300x297.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 534px) 100vw, 534px\" \/><\/p>\n<p>Agus beag\u00e1n le cois tr\u00ed bliana ina dhiaidh sin: St\u00e1isi\u00fan Traenach an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in in 1964, agus an l\u00edne \u00e1 leagan. (Pic: Leabharlann N\u00e1isi\u00fanta na h\u00c9ireann.)<\/p>\n<p>T\u00e1 an seanst\u00e1isi\u00fan san Fh\u00e9ar B\u00e1n f\u00f3s le feice\u00e1il go dt\u00ed an l\u00e1 at\u00e1 inniu ann, chomh maith le foirgneamh an st\u00e1isi\u00fain, strucht\u00far Victeoiriach a t\u00f3gadh sa bhliain 1884, chomh maith leis an tseid earra\u00ed. Rinneadh athch\u00f3iri\u00fa ar an st\u00e1isi\u00fan, agus t\u00e1 oifig\u00ed tith\u00edochta don Chomhairle \u00e1iti\u00fail ann anois. \u00d3 thaobh na hailtireachta de, t\u00e1 an dearadh simpl\u00ed agus feidhmi\u00fail araon, agus \u00e9 maisithe le cl\u00e1ir bhinne, earra\u00ed uisce b\u00e1ist\u00ed iarann teilgthe agus coirnis bhr\u00edc\u00ed a fhad leis na sceimhleacha. Cos\u00fail le go leor st\u00e1isi\u00fain l\u00e1r t\u00edre (agus cinn eile ar chraobh Bheannchair), measc\u00e1n d&#8217;fhoirgneamh aonair agus dh\u00e1 st\u00f3r a bh\u00ed ann.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-1026\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-train-station3.jpg\" width=\"536\" height=\"365\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-train-station3.jpg 774w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-train-station3-300x204.jpg 300w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-train-station3-768x523.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 536px) 100vw, 536px\" \/><\/p>\n<p>Seanst\u00e1isi\u00fan an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in inniu, agus both\u00e1n na n-earra\u00ed ar ch\u00fal (is seid st\u00f3r\u00e1la de chuid na Comhairle at\u00e1 ann anois). N\u00edl aon l\u00edne traenach ann a thuilleadh.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-1024\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-rail4.jpg\" width=\"535\" height=\"402\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-rail4.jpg 313w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-rail4-300x225.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 535px) 100vw, 535px\" \/><\/p>\n<p>Sp\u00e1s Oifige: Iar-St\u00e1isi\u00fan Traenach an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in<\/p>\n<p>Mar sin f\u00e9in, is fada \u00f3 leagadh an t-ard\u00e1n agus an b\u00f3thar a th\u00e9ann thar dhroichead (a d&#8217;iompair an N62), agus t\u00e1 an chuid is m\u00f3 den l\u00edne f\u00e9in imithe le fada.<br \/>\nD&#8217;fh\u00e1g an chraobh l\u00edne Ch\u00fail an tS\u00fadaire-Baile \u00c1tha Luain ag Acomhal Chl\u00f3irthigh agus Bheannchair, d\u00edreach taobh amuigh den bhaile. . Bh\u00ed st\u00e1isi\u00fan ag an Lios Dearg freisin.<\/p>\n<p>Gn\u00e9 neamhghn\u00e1ch den l\u00edne a bh\u00ed ag Portach Liath Manch\u00e1in, soir \u00f3 bhaile an Fh\u00e9ir Bh\u00e1in, \u00e1it a raibh trasn\u00fa leibh\u00e9al cothrom uath\u00fail le c\u00f3ras c\u00fang Bhord na M\u00f3na ag freastal ar an st\u00e1isi\u00fan cumhachta. N\u00edl f\u00e1gtha de seo ar fad inniu ach an geata. Le haghaidh tuilleadh eolais, f\u00e9ach su\u00edomh \u00c9ire Trains <a href=\"http:\/\/eiretrains.com\/Photo_Gallery\/Railway%20Stations%20F\/Ferbane\/IrishRailwayStations.html\">ANSEO<\/a><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-1021\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-goods-girl-nli-1024x917.png\" alt=\"\" width=\"331\" height=\"296\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-goods-girl-nli-1024x917.png 1024w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-goods-girl-nli-300x269.png 300w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-goods-girl-nli-768x688.png 768w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/ferbane-goods-girl-nli.png 1035w\" sizes=\"auto, (max-width: 331px) 100vw, 331px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-1018\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/Banagher-branch.jpg\" alt=\"\" width=\"392\" height=\"290\"><\/p>\n<hr>\n<h2>CAISLE\u00c1N NA C\u00daILE<\/h2>\n<p>Th\u00f3g Sir John MaCoghlan Caisle\u00e1n na C\u00faile ar bhruach Bhrosna sa bhliain 1575. Ba \u00e9 seo an ceann deireanach de chaisle\u00e1in Mhic Cumhaill a t\u00f3gadh. Th\u00f3g s\u00e9 \u00e9 mar bhronntanas d\u00e1 dhara bean Sabina O&#8217;Dallachain. Tr\u00e1th d\u00e1 raibh bh\u00ed leac mh\u00farmhaisithe sa chaisle\u00e1n agus inscr\u00edbhinn Laidine aistrithe go B\u00e9arla <i>&#8220;This tower was built by the energy of Sir John MacCoghlan, K.T. chief of this Sept at the proper cost of Sabina O\u2019Dallachain on the condition that she should have it for her lifetime and afterwards each of her sons according to their seniority&#8221;<\/i><\/p>\n<p>N\u00ed fios c\u00e1 bhfuil an m\u00farphicti\u00far faoi l\u00e1thair. Ina uacht in 1590 d&#8217;fh\u00e1g Sir John Caisle\u00e1n na C\u00faile d\u00e1 bhaintreach. Thar an tinte\u00e1n, ina shu\u00edomh bunaidh, sa seomra is m\u00f3 sa chaisle\u00e1n t\u00e1 plaic scr\u00edofa sa Mhe\u00e1n-Ghaeilge:<\/p>\n<p>&#8220;SEAGHA (n) MAC (c) OCHL (ain) DO TINDSCAIN O SEO SUAS 1575&#8221; (&#8220;Th\u00f3g Se\u00e1n Mac Cochlan (an foirgneamh seo) \u00f3n (d\u00e1ta) 1575&#8221;)<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-large wp-image-1005\" src=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/Coole_Castle_Ferbane_Offaly_1-1024x768.jpg\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"768\" srcset=\"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/Coole_Castle_Ferbane_Offaly_1-1024x768.jpg 1024w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/Coole_Castle_Ferbane_Offaly_1-300x225.jpg 300w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/Coole_Castle_Ferbane_Offaly_1-768x576.jpg 768w, https:\/\/www.raisedbogs.ie\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/Coole_Castle_Ferbane_Offaly_1.jpg 1280w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/> Caisle\u00e1n na C\u00faile, An F\u00e9ar B\u00e1n<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00c1IRE NIC AN BHAIRD agus PORTACH AN FH\u00c9IR BH\u00c1IN Rugadh M\u00e1ire Nic an Bhaird i mBaile U\u00ed Fhloinn in aice leis an bhF\u00e9ar B\u00e1n ar an 27 Aibre\u00e1n 1827, agus [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":2541,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_EventAllDay":false,"_EventTimezone":"","_EventStartDate":"","_EventEndDate":"","_EventStartDateUTC":"","_EventEndDateUTC":"","_EventShowMap":false,"_EventShowMapLink":false,"_EventURL":"","_EventCost":"","_EventCostDescription":"","_EventCurrencySymbol":"","_EventCurrencyCode":"","_EventCurrencyPosition":"","_EventDateTimeSeparator":"","_EventTimeRangeSeparator":"","_EventOrganizerID":[],"_EventVenueID":[],"_OrganizerEmail":"","_OrganizerPhone":"","_OrganizerWebsite":"","_VenueAddress":"","_VenueCity":"","_VenueCountry":"","_VenueProvince":"","_VenueState":"","_VenueZip":"","_VenuePhone":"","_VenueURL":"","_VenueStateProvince":"","_VenueLat":"","_VenueLng":"","_VenueShowMap":false,"_VenueShowMapLink":false,"footnotes":""},"categories":[474],"tags":[],"class_list":["post-2997","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-portach-ferbane"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2997","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2997"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2997\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3409,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2997\/revisions\/3409"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2541"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2997"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2997"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.raisedbogs.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2997"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}